تـأثیر داروهای ضد دیابت بر باکتریهای روده
3 دسامبر2015- ترکیب وعملکرد باکتریهای روده ای در بیماران دیابتی که تحت درمان با داروی متفورمین هستند، تغییر می کند.
اکثر باکتریهایی که در روده ی ما زندگی می کنند (حدود 100 تریلیون باکتری) با استفاده از روشهای رایج کشت در محیط آزمایشگاه قابل رشد نیستند و این به دلیل عدم تحمل اکسیژن موجود درهوا توسط این باکتریها است. در چند سال گذشته، تحقیقات جدید مبتنی بر تکنولوژی ژنی و اطلاعات بیوانفورماتیک پیشرفته توانسته است، آنالیز ترکیب و عملکرد باکتریهای روده ای را بر اساس DNAآنها امکان پذیر کند. باکتریهای موجود در روده انواع مختلفی از ترکیبات را تولید می کنند که بر فیزیولوژی و سلامت بدن ما از روشهای مختلف تأثیر می گذارد.
در زمینه ی تحقیقات بروی بیماریها، تغییر در ترکیب و عملکرد جمعیت های باکتریایی پیچیده ی روده ای- به اصطلاح dysbioses– در اکثر تحقیقات مرکز توجه بوده است. با این حال ضعف این مطالعات درنظر نگرفتن تأثیر داروها بر باکتریهای روده ای بیماران است.
به همین دلیل، تاکنون ارتباط dysbiosisهای خاص با بیماریهای و تأثیر درمانهای دارویی بر تغییرات باکتریهای روده ای مشخص نشده است.
درعین حال، نتایج متناقضی از تحقیقات بروی باکتریهای روده ای برای یک بیماری وجود دارد که ممکن است به دلیل در نظر نگرفتن تأثیرات داروها بر ترکیب وعملکرد میکروبهای روده ای باشد متفورمین سبب می گردد باکتریهای روده ای، اسیدهای چرب تولید کنند.
محققان اروپایی و چینی در کنسرسیوم MetaHITکه بودجه ی آن توسط اتحادیه ی اروپا تأمین شد به بررسی جمعیتهای میکروبی افراد دانمارکی، سوئدی و چینی مبتلا به دیابت نوع 2 وهمچنین افراد سالم پرداختند.
درمجموع 784 فرد در این تحقیقات مورد بررسی قرار گرفتند. هدف این تحقیق جداسازی تغییرات در میکروبیوتای روده بر اثر بیماری از تغییرات ایجاد شده توسط مصرف انواع خاصی از داروها بود. یافته های این تحقیق اخیراً درمجله ی بین المللی ومعتبر Natureمنتشر شد.
دراین تحقیق مشخص گردید رایج ترین داروی دیابت یعنی متفورمین باعث ایجاد تغییرات مطلوبی در میکروبهای روده ای در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 می شود. این تغییرات موجب تحریک باکتریها به تولید انواع خاصی از اسیدهای چرب با زنجیره ی کوتاه مانند بوتیریک و پروپیونیک اسید می شود.
این اسیدهای چرب از چندین روش به کاهش مقدار قند خون کمک می کنند. متفورمین به داشتن عوارض جانبی بر دستگاه گوارش برای مثال نفخ معروف است. نتایج این تحقیق نشان می دهد در بیماران تحت درمان با متفورمین تعداد باکتریهای کلی فرم(coliform) در روده افزایش می یابد که ممکن است یکی از دلایل این عوارض و ناراحتی های گوارشی باشد.
دانشمندان نتوانستند تأثیری واقعی از سایر داروهای ضد دیابت را بر میکروبیوتای روده بیابند. آنها می گویند: دربیماران مبتلا به دیابت نوع 2 که تحت درمان با متفورمین نبودند، صرفنطر از ملیت آنها، تعداد باکتریهایی که اسیدهای چرب با زنجیره ی کوتاه (محرک سلامت) را تولید می کردند، کمتر بود. پرفسور Pedersenاز مرکز تحقیقات متابولیسم پایه ی نووو نوردیسک در دانشگاه کوپنهاگ می گوید: ما درحال بررسی عدم وجود ترکیب خاصی از گونه های باکتریهای روده ای تولید کننده ی اسیدهای چرب به عنوان عوامل موثر در بروز دیابت نوع 2 هستیم.
منبع: